|
TRƯỜNG THCS VÀ THPT VIỆT THANH
“NÓI KHÔNG VỚI BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG”
Hàng loạt video clip ghi lại cảnh nữ sinh đánh nhau được
tung lên mạng. Màu áo và phù hiệu học trò rõ cả tên trường trên những clip ấy
đã tạo làn sóng bạo lực trong đông đảo học sinh cả nước. Đâu là nguyên nhân
chính? Vấn đề được trao đổi với PGS.TS Đoàn Văn Điện, hiệu trưởng trường THPT
tư thục Việt Thanh (quận Tân Bình, TP. HCM).
Khi chuẩn bị bước vào trường Việt Thanh, điều gây ấn tượng mạnh với chúng
tôi chính là câu khẩu hiệu nu mục tiêu
giáo dục của trường được sơn đỏ và treo ngay ngắn trước cổng ra vào: “Dạy
làm Người trước khi dạy chữ”. Hỏi
về ý nghĩa của câu khẩu hiệu này, thầy Đoàn Văn Điện nói: Ở đây nhà trường
không nói “Học làm Người trước khi
học chữ”. Vì nếu nói như vậy tức là ta đẩy trách nhiệm về phía học trò.
Chúng tôi đặt điểm nhấn vào yếu tố “dạy”
để gắn trách nhiệm trên vai người thầy. Đương nhiên ai cũng biết đến trường là
để học, và học chữ là để làm Người nhưng những người sáng lập nhà trường đặt chữ
“dạy” vào câu khẩu hiệu như một sự nhấn
mạnh khi nhắc đến mục tiêu giáo dục của nhà trường. Bởi lẽ, muốn dạy Người trước hết các thầy cô giáo ở đây phải
tu dưỡng rèn luyện để trở thành “Người” đúng nghĩa. Trong công tác giáo dục, phần
chủ đạo thuộc về người thầy nhưng thầy không thể bắt học sinh tiếp nhận mọi
việc một cách bị động hoặc thụ động mà phải chủ động lĩnh hội kiến thức mới,
rèn luyện tư duy cùng các thầy cô giáo của mình. Với cách nghĩ như vậy, nội
dung mục tiêu giáo dục được nêu trong luật giáo dục của nước CHXHCNVN đã được thể hiện xuyên suốt trong từng giờ học, từng hoạt động ngoại
khóa, ngay cả trong từng trò chơi tại ngôi trường trung học tư thục mang tên
Việt Thanh này.
Từ trong ý thức,
ban lãnh đạo nhà trường luơn mong muốn học sinh của mình phải là những con
người biết tư duy độc lập, có tri thức, có ý chí, có bản lĩnh, biết nhận ra
những điều đúng sai để hành động và tồn tại nhằm khi bước vào đời các em có thể
đứng vững bằng chính đôi chân của mình. Hiệu trưởng Đoàn Văn Điện cho rằng từ
cách nghĩ đó trường Việt Thanh đ đặt học sinh vào ngôi vị chủ thể trong mọi
hoạt động.
Đội ngũ thầy cô giáo ở đây cố gắng làm nhiệm vụ của
một hoa tiêu, một người dẫn đường. Khi đánh giá kết quả học tập, điểm số của các em được ghi nhận một cách chính xác
và chân thực. Điều dối trá, thiếu trung thực, kết quả ảo không có chỗ đứng và
không có lý do để tồn tại trong bảng ghi nhận thành tích học tập hàng năm của
học sinh. Sau một thời gian học tập tại Việt Thanh, ý thức độc lập, biết làm
chủ trên nguyên tắc tự quản sẽ hình thành trong mỗi cá nhân học sinh. Các em sẽ tự quản lý lớp học, tự
quản lý nề nếp sinh hoạt để có thể tự quản lý bản thân và tự chịu trách nhiệm
chính cuộc đời mình.
Theo
thầy hiệu trưởng trường Việt thanh, một trong những nguyên nhân đưa đến tình
trạng bạo lực học đường là học sinh chưa được giáo dục đúng mực các kỹ năng
sống ngay trong nhà trường. Bàn luận về vấn đề này, PGS.TS Đoàn Văn Điện bày tỏ
quan điểm: Lúc còn ngồi ghế học trò, các em phải được thầy cô giáo định
hướng cách sống, cái mà người ta thường
gọi là “kỹ năng sống”. Một khi ý thức được mình là một con người, ý thức được
bản thân cần phải làm gì để có thể hoàn thiện nhân cách, các em sẽ biết tự điều chỉnh lối sống và rèn luyện
thói quen để làm chủ hành vi trong cuộc sống hằng ngày. Từ nhận thức và hành vi ấy, học sinh sẽ tự xác định lối sống phù hợp với xã hội và
thời đại mà các em đang sống. Chính từ quan điểm này, việc dạy làm người đã giúp học sinh ý thức được bổn phận-trách
nhiệm đối với bản thân, gia đình và xã
hội. Lòng hiếu thảo, giữ gìn truyền thống dân tộc, ý thức về quan
hệ cộng đồng, hiểu rõ tình làng nghĩa xóm, giữ trọn tinh thần tôn sư trọng
đạo, biết quí tình bằng hữu, giữ
nghĩa đồng bào, nêu cao lòng nhân ái, biết cả những đòi hỏi của cộng đồng thế giới hôm nay là những nội dung đặc biệt quan tâm được lồng vào mọi
hoạt động giáo dục tại trường. Những điều này được thực hiện theo nguyên lý
“mưa dầm thấm đất” nhằm xây dựng
một nhân sinh quan đúng đắn và hình thnh
một nhân cách tốt đẹp cho học sinh. Khi mỗi học sinh đã có cái nhìn đúng đắn, có lối sống hướng đến chuẩn mực xã hội hẳn các em sẽ học tập và rèn luyện có kết quả
tốt hơn lên.
Sau khi phân
tích, thầy hiệu trưởng kết luận: Cái ý nghĩa giản đơn và toàn diện của việc
“dạy làm Người” trong mục tiêu giáo dục của trường THPT Việt Thanh chỉ có thế. Vâng!
Chỉ có thế! Nhưng nếu mỗi người thầy
thiếu đi cái tâm và chưa đủ lực thì không thể nào hoàn thành nhiệm vụ, không
thể nào làm tròn bổn phận và trách nhiệm của người đi dạy.
Thử lý giải vấn
nạn bạo lực học đường, PGS. TS Đoàn Văn Điện nói: “Đó là hậu quả của một quá
trình giáo dục phiến diện, thiếu tính nhân văn. Mặc dù chương trình giáo dục do Bộ GD&ĐT biên soạn và ban hành có
chú trọng tính toàn diện nhưng thực tế từ lâu tại các trường học đã xuất hiện
khái niệm “môn chính – môn phụ”, thậm chí có nơi vì mục tiêu trước mắt họ đã
biến trường học thành trung tâm luyện thi. Điều này dẫn đến hệ quả là học sinh
coi trọng hoặc xem nhẹ môn này môn khác, hoặc vì xác định mục tiêu mang tính
phiến diện, không mang tầm chiến lược trong kế hoạch đào tạo nguồn nhân lực cho
đất nước nên chính nhà quản lý giáo dục cũng có người lệch lạc khi chỉ chú
trọng những môn học nào liên quan đến việc thi đỗ vào đại học (để lấy thành
tích). Khi người học chỉ hướng đến mục đích mang tính vị kỷ, chỉ biết thỏa mãn
yêu cầu cá nhân thì lúc cá nhân bị đụng chạm, yêu cầu không được thỏa mãn tất
sinh xung đột và mọi việc được giải quyết bằng bạo lực là điều tất yếu”.
Trước sau luôn nhất quán, kể từ ngày thành
lập, mười bốn năm học đã diễn ra trong ngôi
trường trung học mang tên Việt Thanh, ở đây mọi người không bao giờ phân biệt
môn chính và phụ. Tất cả các môn học đều được coi trọng như nhau. Thầy hiệu
trưởng và đội ngũ thầy cô giáo ở đây xác định: “Chính những môn học bị nhiều người cho là phụ, xem nhẹ lại
là những môn học vô cùng cần thiết giúp từng cá nhân nhận ra giá trị cuộc sống, là những môn học giàu tính nhân văn cao cả và cần thiết phải được tìm hiểu học
tập một cách nghiêm túc và đầy đủ nhằm cung cấp tri thức định hướng, rèn giũa
học sinh hướng đến lối sống tốt. Khi từ bậc phổ thông, học sinh đã hiểu
được những yêu cầu của cuộc sống, hiểu được những nỗi bất
hạnh của người khác để sẵn sang chia sẻ, hiểu được cộng đồng cần gì ở các em thì làm sao các em có thể đối xử
với nhau bằng bạo lực”. Thật vui mừng, học sinh trường Việt Thanh đã biết nói
không với bạo lực học đường.
HP.
Tin mới hơn:
Tin cũ hơn: |